21 Aralık Maya Takviminin Sonu mu Gerçekten?


Bu yıl 21 Aralık günü pek çok insan tarafından merakla beklenen bir tarih. Kimine göre kıyamet kopacak, kimine göre tüm insanlık aydınlanacak ve Altın Çağa gireceğiz, kimine göre ise hiçbirşey olmayacak. Siz hangi tarafı tutuyorsunuz bilmiyorum ama eğer ilk iki görüşten birine katılıyorsanız Maya takvimini mutlaka duymuşsunuzdur. Tüm bu iddialar Maya takvimin sonunun 21 Aralık 2012’de gelecek olmasına dayanıyor. Ancak sizi hayal kırıklığına uğratmak zorundayım, çünkü bu ifade yanlış.
Herşeyden önce tek bir tane “Maya takvimi” yok. Bilindiği kadarıyla Mayaların kullanmış oldukları 17 takvim sistemi vardır. Bunlardan yaygın kullanılanları arasında Haab, Tzolkin ve Uzun Sayım sıralanabilir.
Uzun Sayımın sonu olarak bildirilen bu tarih konusunda da çelişkiler mevcut. Maya şamanları arasında bile görüş ayrılıkları var. Kimi bu tarihi savunuyor, kimi kesin bilmiyoruz diyor, kimi ise hem öyle hem böyle diyor. Yani iş biraz arapsaçı. Ancak kesin olan bir şey var ki o da Uzun Sayım bittiğinde yeni bir Uzun Sayım başlayacak. Mayaların deyimiyle Dördüncü Güneş batacak ve bir süre karanlıktan sonra Beşinci Güneş doğacak.
Maya takviminin 21 Aralık 2012’de biteceğini duyduğumuz zaman, lineer algımız gereği bir “son” üzerine odaklanıyoruz. Kaçımız soruyor nedir doğası bu işin diye? 21 Aralık 2012, 5125 yıllık bir döngünün sonudur ve bu döngünün ardından bir başka döngü başlayacaktır. Elbette bu yeni büyük döngü içinde bulunduğumuz döngüden bambaşka bir bilinç getirebilir insanlık bilincine. Bu başka bir tartışma konusu. Ancak genel algı itibari ile takvimin sonunun, herşeyin sonu, ölüm ve felaket olarak görüldüğü ortadadır. Erkeksi dediğim algı budur. Dişi algı ise herşeyin döngüsel olduğunu bilir ve yeni döngünün başlamasını bekler. İki döngü arasındaki boşluğu bir arınma süreci olarak kullanır. Mayaların kehanetleri de tam olarak bunu söyler. Beşinci Güneş doğmadan önce büyük bir arınma olacaktır.
260 günlük bir döngüye sahip olan ve kendi içinde 20 günlük ve 13 günlük döngülerden oluşan Tzolkin (“Zolkin” okunur) takvimi ise bu dişi algıyla, daha doğrusu sezgisel ve sağ beyin algısıyla ortaya çıkarılmış ruhsal bir takvimdir. Tzolkin bize 21 Aralık 2012’nin son olmadığını gösteren başka bir kanıttır. 2500 yıldır kuşaktan kuşağa aktarılan ve bir gün aksatılmadan yaşatılarak takip edilmiş bir takvimdir. Hiç bir Maya şamanı ve Carl Johan Calleman hariç hiçbir modern Maya uzmanı Tzokin’in sonlanacağını söylememiştir.
Peki bu Tzolkin döngüsü ne zaman sona erecek? 13 Işık günüyle yani 31 Mart 2013’de sonlanacak ve 1 Nisan 2013 yeni bir döngünün başlangıcı olacak. Yani gördüğünüz üzere 21 Aralık 2012’den sonra Tzolkin takvimi işlemeye devam edecek.
Uzun sözün kısası Maya kültüründe her hangi bir sondan bahsetmek imkânsız çünkü Mayalar takvimlerini bu şekilde kullanmıyorlar. Trekanalar sona ermeyen bir zaman koreografisi yaratarak birbirlerini tekrar ederler. Kutlamalar kutsal, döngüsel ve zamansız olanı onurlandırmak içindir. Sayıların ve burçların elbette bir anlamı vardır ve başlangıçlarla bitişlerden daha önemli olan asıl bu anlamlardır.

Fatih Keçelioğlu (kısaltarak)

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s